Sarpur fyrir október, 2012

Órakaður og aleinn heima

Posted in Fréttablaðið, Gagnrýni on 26.10.2012 by snobbhaensn

Skyfall **** (4 stjörnur)
Leikstjórn: Sam Mendes
Leikarar: Daniel Craig, Javier Bardem, Judi Dench, Ralph Fiennes, Naomie Harris, Bérénice Marlohe, Ben Whishaw, Albert Finney, Ola Rapace

James Bond fagnar hálfrar aldar kvikmyndaafmæli sínu í þessum mánuði og því er gífurlegt húllumhæ í kringum frumsýningu 23. myndarinnar um þennan kvensama breska spæjara, jafnvel meira en vanalegt er. Skyfall nefnist myndin og er sú þriðja í röðinni þar sem hinn ljóshærði Daniel Craig skartar smókingnum. American Beauty-kempan Sam Mendes er við stjórnvölinn og er það í fyrsta sinn sem Óskars-verðlaunaleikstjóri spreytir sig á Bond.

Í Skyfall er M gamla rækilega búin að klúðra málunum og trúnaðarskjöl leyniþjónustunnar eru komin í hendur tölvuþrjóta. Í æsilegum eltingarleik við ódámana verður Bond fyrir skoti frá samherja og hrapar fram af brú. Það lifir hann af en lætur sig engu að síður hverfa um stundarsakir og er úrskurðaður látinn. Þegar höfuðstöðvar MI6 verða svo fyrir hryðjuverkaárás kemur kappinn loks úr felum og þá mega bófarnir fara að vara sig.

Það er farið um víðan völl í þessari tveggja og hálfrar klukkustunda löngu mynd. Við sjáum okkar mann bæði órakaðan og uppdópaðan, og síðar uppstrílaðan og einbeittan, og þrátt fyrir að yndislegu klisjurnar séu flestar til staðar fær áhorfandinn einnig dágóðan skerf af „öðruvísi“ Bond. Þá er lokauppgjörið frábrugðið því sem við eigum að venjast og minnir um margt á kvikmyndina Home Alone, en á góðan máta (og ekki eins hlægilegan).

Craig heldur áfram að blómstra í hlutverki sínu og glæsilegur aðal-skúrkurinn (Javier Bardem) er líklega sá mest ógnvekjandi sem ég man eftir í langan tíma. Tækjasjéníið Q er kynnt til sögunnar á ný og er það vel, en Bond-skvísurnar fá minna pláss en oft áður, þó það komi reyndar ekki að sök. Tónlistin olli mér samt nokkrum vonbrigðum og þá ekki síst titillagið, bragðdaufur og rislítill hiphop-fiðlukokteill í moll, sem söngkonan Adele flytur þó ágætlega. Þetta er sérstaklega spælandi í ljósi þess að undangengin upphafssena er ein sú æsilegasta í manna minnum.

Hvað um það. Sé allt tekið með er Skyfall ljómandi vel heppnuð og skotheld leikstjórn Sam Mendes og sáraeinfalt en margslungið handritið lyfta henni upp í úrvalsflokk.

Niðurstaða: Þrælspennandi og skemmtileg frá upphafi til enda. Ég bið ekki um mikið meira.

Birt í Fréttablaðinu 26.10.2012

Auglýsingar

Að duga eða drepast

Posted in Fréttablaðið, Gagnrýni on 26.10.2012 by snobbhaensn

Frankenweenie *** (3 stjörnur)
Leikstjórn: Tim Burton
Leikarar: Charlie Tahan, Winona Ryder, Catherine O’Hara, Martin Short, Martin Landau, Robert Capron, Frank Welker, Atticus Shaffer

Það er dugnaður í Tim Burton og aðeins hálfu ári eftir Dark Shadows færir hann okkur Frankenweenie, hrollvekjandi stop-motion fjölskyldumynd í svarthvítri þrívídd. Myndina byggir hann á samnefndri stuttmynd sinni frá árinu 1984, og segir frá ungum dreng sem vekur dauðan hund sinn til lífsins að hætti vísindaskáldsagna fortíðar.

Þessi vandaða mynd inniheldur öll helstu höfundareinkenni leikstjórans og því ætti það ekki að koma neinum á óvart að yngstu börnin gætu orðið skelkuð á köflum. Burton vísar í gamlar skrímslamyndir eins og hann eigi lífið að leysa og fyrir spekinga í hryllingsfræðum er þetta þrælskemmtilegt. Á köflum er samt eins og Disney (framleiðandi myndarinnar) hafi skipt sér of mikið af. Fyrst þeir samþykktu litleysið fannst mér ég geta átt von á hverju sem er, en Frankenweenie heldur sig mestmegnis á troðnum slóðum.

Útfærsla leikbrúðanna og öll listræn stjórnun er til fyrirmyndar. Þetta þykja nú seint einhver tíðindi þegar um þennan leikstjóra er að ræða, en ég hafði gaman af því að sjá glitta í grófleika hér og þar, en mér hefur þótt Burton helst til slípaður í seinni tíð. Tónlistin eftir Danny Elfman (nema hvað) olli þó vonbrigðum og líkt og þegar börn masa í kennslustund finnst mér einhver þurfa að stía þeim kumpánum í sundur.

Af nokkrum minniháttar göllum var fyrirsjáanlegur endirinn samt það eina sem angraði mig virkilega. Burton virtist stefna í að brjóta eina stærstu óskrifuðu reglu barnamyndanna, en sneri svo við rétt við marklínuna. Svekkjandi. Þetta hefði getað orðið frábær mynd.

Niðurstaða: Fyndin, falleg, en skortir hugrekkið sem þarf til að verða frábær.

Birt í Fréttablaðinu 25.10.2012

Heillandi hægagangur

Posted in Íslenskar kvikmyndir, Fréttablaðið, Gagnrýni on 26.10.2012 by snobbhaensn

Hreint hjarta **** (4 stjörnur)
Leikstjórn: Grímur Hákonarson

Kristinn Ágúst Friðfinnsson er prestur á Selfossi sem stendur í deilum við samstarfsfólk sitt og yfirmenn. Honum finnst hafa verið svínað á sér og í þessari einlægu heimildarmynd fylgjumst við með daglegu lífi prestsins í vinnunni jafnt sem utan hennar. Sjálfur er Kristinn reyndar á því að prestar séu aldrei utan vinnunnar og má vera að sannleikskorn leynist í því.

Myndavélin er sem fluga á vegg viðfangsefnisins og fer með honum um víðan völl. Skiptir þá engu hvort hann er á Skype-stefnumóti við eiginkonu sína (sem starfar á Grænlandi) eða í prestsheimsókn hjá syrgjandi fjölskyldu látins manns. Áhorfandinn fær að vera með alls staðar og það gerir myndin bæði raunverulegri og skemmtilegri.

Við fáum nasaþefinn af deilum Kristins við hinn prestinn í kirkjunni og það andar verulega köldu þeirra á milli. Það er grátbroslegt að fylgjast með þeim hlið við hlið boðandi fagnaðarerindið, vitandi af allri óvildinni og karpinu sem á undan hefur gengið. Myndin málar nokkuð einhliða mynd af ástandinu, en skarpir áhorfendur gera sér vafalaust grein fyrir því og í þágu dramatíkur er auðvelt að fyrirgefa það. Og fari hinn presturinn eftir boðskap kristninnar ætti hann að geta gert það líka.

Stíllinn er lágstemmdur og Grímur leikstjóri leyfir fílingnum að ráða för. Sjálfur presturinn er heillandi karakter en talar á köflum óþægilega hægt. Myndavélinni er þó leyft að rúlla áfram og fyrr en varir venst maður hraðanum. Þá smellpassar tónlistin við myndmálið og er notuð sparlega, en líkt og myndin sjálf er hún í rólegri kantinum. Enda er engin ástæða til að flýta sér um of.

Niðurstaða: Afslöppuð mynd um forvitnilegan mann.

Birt í Fréttablaðinu 16.10.2012

RIFF – Takk fyrir mig

Posted in Blogg, Gagnrýni, RIFF on 8.10.2012 by snobbhaensn

Þá er RIFF 2012 lokið og allt í allt sá ég 13 myndir. Það er sæmilegt í ljósi þess að ég neyddist til að vera hálf-vanvirkur fyrri hluta hátíðar. Síðustu tvær myndirnar sá ég í gærkvöldi og báðar voru þær skandinavískar. Hin sannsögulega Kon-Tiki er norsk og segir frá fífldjarfri flekasiglingu landkönnuðarins Thors Heyerdal frá Perú til Pólýnesíu árið 1947. Þetta er gríðarlega íburðarmikil próduksjón og sú allra dýrasta sem ráðist hefur verið í á Norðurlöndunum. Myndin er hrikalega flott, þrælskemmtileg og bráðfyndin, en það er grunnt á dramanu. Það er líka alveg í lagi stundum.

 

Seinni myndin var sjálf lokamynd RIFF, The Hunt eftir Thomas Vinterberg, en í henni er leikskólastarfsmaður í litlum bæ í Danmörku sakaður um að misnota barn kynferðislega. Samfélagið fer á annan endann og andrúmsloft myndarinnar er þrúgandi og óþægilegt. Myndin er frábær og Mads Mikkelsen sýnir stórleik í aðalhlutverkinu. Þá fannst mér bláendirinn sérstaklega sterkur en samferðamaður minn var mér ósammála.

Hvað um það, 13 myndir í heildina og aðeins ein þeirra fannst mér slök (Og We Are Legion var meh). Það er frábært hlutfall sem ég veit ekki hvort skrifast á gæðastjórnun RIFF eða það að ég hafi hreinlega grísað á allar réttu myndirnar. Skipuleggjendur mega þó vera stoltir af vinnu sinni og það er mín tilfinning að hátíðin í ár hafi markað kaflaskil í sögu RIFF. Ég hef svo sem ekkert fyrir mér í því annað en huglægt stemningarmat mitt, en mér er farið að sýnast andrúmsloftið og spenningurinn líkjast Airwaves meir og meir.

Ég vona samt að á næsta ári verði hádegissýningum bætt við. 14:00-sýningarnar sem ég fór á voru vel sóttar og ég er handviss um að 12:00-sýningar væru það líka. Þá gæti maður séð enn fleiri myndir. Lúxusvandamál? Þaðheldégnú!

Takk fyrir mig RIFF!

Næstsíðasti í RIFF

Posted in Blogg, Gagnrýni, RIFF on 7.10.2012 by snobbhaensn

Gærkvöldið á RIFF var ögn meira upplífgandi en föstudagskvöldið og lagði ég leið mína í Háskólabíó til að sjá tvær myndir. Searching For Sugar Man er sú mynd á hátíðinni sem ég hef heyrt flesta mæla með. Segir hún frá dularfullri leit að lítið þekktum tónlistarmanni sem enginn veit hvort er lífs eða liðinn. Sögur herma að hann hafi skotið sig í hausinn á tónleikum. Aðrir vilja meina að hann hafi kveikt í sér. Þessi magnaða mynd stóð undir væntingum, er gríðarlega vel gerð og sagan sjálf er lyginni líkust. Ég mæli ekki bara með myndinni, heldur skipa ég þér að sjá hana eins og skot. Hún er æði.

Seinni mynd kvöldsins var Woody Allen: A Documentary, nokkuð vönduð en þó ekki hnökralaus heimildarmynd um þennan magnaða leikstjóra og grínista. Þetta er voða beisik. Viðtöl við Woody og samstarfsfólk, klippur úr myndunum hans, svipmyndir úr daglegu lífi hans o.s.frv. Þrælskemmtilegt fyrir aðdáendur og eflaust ágætt fyrir hina, en ferill Woody hefur verið bæði langur og dramatískur. Miðað við allt sem á hefur dunið er þetta kannski helst til mikið drottningarviðtal. En hvað um það, fínasta mynd og inniheldur margar af mínum uppáhalds Woody-senum. Saknaði þó mannsins sem fór úr fókus.

Í kvöld lýkur RIFF. Ég ætla að sjá tvær myndir. En fyrst ætla ég aðeins að liggja.

RIFF-dugnaður

Posted in Blogg, Gagnrýni, RIFF on 6.10.2012 by snobbhaensn

Ég hélt mig við Paradísina í gær og sá þar heilar þrjár myndir á RIFF.

Indie Game: The Movie segir frá bandarískum tölvuleikjahönnuðum í óháða geiranum og hvernig þeir leggja geðheilsuna að veði við listsköpun sína. Flestir eru þeir félagslega á skjön við normið en ástríðan drífur þá áfram og maður á erfitt með að halda ekki með þeim (fyrir utan einn þeirra, sem maður á stundum erfitt með að halda með). Myndin er skemmtileg og nokkuð vel gerð, og vekur upp ýmsar spurningar varðandi tölvuleiki yfir höfuð og listrænt gildi þeirra.

Að tölvuleikjunum loknum var röðin komin að kynferðislega brenglaða austurríska tvíeyki kvöldsins. Í kvikmyndinni Still Life kemst ungur maður að hræðilegu leyndarmáli föður síns og fjölskyldulífið fer á annan endann í kjölfarið. Takturinn er gríðarlega hægur og þessi tæplega 80 mínútna mynd er lengi að líða. Þó fer því fjarri að áhorfandanum leiðist, en það er vissulega lítið stuð í Still Life. Ég var eiginlega bara þrælsáttur við hana og fannst hún gera umfjöllunarefninu góð skil, án þess að missa sig í einhverjum sleazy-heitum, að einu atriði undanskyldu (er að hugsa um að skrifa um það spes pistil við tækifæri).

Leikstjóri Still Life (Sebastian nokkur Meise) átti annan fulltrúa í Paradísinni í gær, en það var heimildarmyndin Outing. Í henni fylgjumst við með þýskum fornleifafræðinema sem er haldinn barnagirnd. Hann segist aldrei hafa látið undan hvötum sínum og talar opinskátt um þær. Í byrjun dáist maður af hugrekki hans en fljótlega sér maður hvernig hann gengur sífellt lengra, bæði í orðum og gjörðum, og maður spyr eiginlega ekki að leikslokum. Áhugavert efni og erfið mynd, en fjandi fróðleg, það verður að segjast.

Ég gæti skrifað meira um allar þessar myndir, og hver veit nema ég geri það, en fyrst er það meira bíó.

Lífið eftir Argento

Posted in Blogg, RIFF on 5.10.2012 by snobbhaensn

Nú stendur RIFF-hátíðin sem hæst og heiðursgestur hátíðarinnar, ítalski leikstjórinn Dario Argento, hefur fengið mikla og verðskuldaða athygli. Þegar ég frétti af þessari fyrirhuguðu heimsókn hoppaði ég nær hæð mína úr kæti, enda mikill aðdáandi til margra ára.

Fyrst heyrði ég nafn leikstjórans í útvarpsþætti Páls Óskars Hjálmtýssonar, Sætt og sóðalegt, á Aðalstöðinni snemma á 10. áratug síðustu aldar. Palli talaði um einhverja ægilegustu hryllingsmynd sem sögur færu af, Suspiria, og ég (óafvitandi) lagði nafnið á minnið.

Ég var reyndar örugglega orðinn meira en tvítugur þegar ég svo loksins sá Suspiria. Það þykir mér frábær mynd og síðan þá hef ég séð öll helstu verk leikstjórans, og sum oftar en einu sinni. Ég er meira að segja svo mikill fanboy að fyrir ofan rúmið mitt hangir forláta Suspiria-veggspjald, og ég verð að viðurkenna að tilhugsunin um að fá meistarann til að árita myndina kitlaði mig töluvert.

Ég suðaði í mínum mönnum á Fréttablaðinu um að fá að taka viðtal við Argento í tilefni Íslandsheimsóknarinnar og sú beiðni mín var samþykkt. Svo loksins á mánudagsmorgninum fyrir tæpum tveimur vikum hringdi ég til Rómaborgar í minn mann og spjallaði um heima og geima, allt í gegnum túlk að sjálfsögðu, en Dario gamli er ekkert sérlega sleipur í enskunni.

Þegar ég sat svo í Bíó Paradís í gær, eftir sýningu á Suspiria (sem ég sofnaði reyndar á), fyrir framan manninn og hlustaði á hann tala fattaði ég hvað svona fanboy-ismi getur verið kjánalegur. Ég tók ekkert með mér til að láta hann árita, ég spurði einskis í Q&A-inu og þó hann hafi labbað framhjá mér hægum skrefum, og ekki einu sinni upptekinn, þá eiginlega meikaði ég ekki að taka í höndina á honum.

Hvað var ég svo sem að fara að segja? „Helló, æ em Haukur, jú nó, ðe djörnalist hú intervjúd jú ðí öðer dei“? Eða segja honum hvað mér fyndist hann frábær? Hvaða gagn hefur hann eða ég að því? Þetta er 72 ára gamall ítalskur maður sem kann varla ensku, veit að öllum þarna inni finnst hann frábær, nennir hann í alvörunni eitthvað hlusta á mig röfla og krota síðan á Phenomena-DVDinn minn?

Nei andskotinn hafi það, ég lét hann í friði. Nikkaði bara kurteisislega til hans og hann nikkaði til baka. Eða kannski var hann bara að nikka einhverjum fyrir aftan mig. Eða kannski er hann með tourette.

Auðvitað sé ég eftir þessu í dag. Hvað var ég eiginlega að spá? Dario fokkings Argento var þarna fyrir framan mig og ég gerði ekki neitt. Fór bara heim að skrabbla á Facebook eins og eitthvað helvítis fífl.